Әнәктә туып үскән күренекле татар шагыйре, Бөек Ватан сугышында һәлак булган Нур Баянның гәүдәсе Австриядә җирләнгән. Шушы көннәрдә туган ягына әйләнеп кайту насыйп булмаган якташыбызның каберен авылдашыбыз Альберт Фәндүс улы Мостафин эзләп тапкан һәм фотога төшергән. Бу гамәл — шагыйрьнең якты истәлегенә, туган ягыбыз тарихына һәм халкыбызның рухи мирасына олы хөрмәт билгесе.
Әнәктә башланган тормыш юлы
Татар әдәбияты тарихында үзенчәлекле урын алган якташ шагыйребез Нур Баян (Нур Галим улы Баянов) 1905 елның 15 маенда Актаныш районының Әнәк авылында дөньяга килә. Авылда башланган тормыш юлы аны әдәбият дөньясына алып килә. Ул шигърияткә үзенчәлекле аваз алып килгән, иҗаты белән татар халкының рухи хәзинәсенә өлеш керткән каләм ияләренең берсе булып таныла.
Нур Баянның тормышы һәм иҗаты илебез тарихының катлаулы чорлары белән бәйле. Ул шигырьләрендә туган илгә мәхәббәтне, кеше язмышын, халыкның уй-хисләрен чагылдыра. Аның әсәрләрендә заман сулышы, Ватанга тугрылык һәм тормышка карата үзенчәлекле караш сизелә.
Каләмен дә, Ватанын да саклаган шагыйрь
Бөек Ватан сугышы башлангач, Нур Баян фронтка китә. Ул хәрби хезмәт белән бергә иҗатын да дәвам итә. Каләме аша сугыш чорының авырлыгын, Ватанны саклаучыларның рухи ныклыгын һәм Җиңүгә ышанычын чагылдыра.
1945 елның 23 апрелендә Нур Баян Австрия җирендә һәлак була. Аңа туган Әнәгенә әйләнеп кайту, якыннары белән күрешү, балачак сукмакларын яңадан узу насыйп булмый. Шагыйрьнең гомере чит илдә өзелсә дә, аның исемен туган ягыбыз кадерләп саклый.
Якташыбызның игътибарга лаек гамәле
Еллар уза, буыннар алмашына, әмма ил өчен гомерен биргән кешеләрнең язмышы онытылырга тиеш түгел. Аларның каберләрен эзләү, исемнәрен мәңгеләштерү, тормыш юлларын өйрәнү — тарихи хәтерне саклауның мөһим өлеше.
Әнәктә туып үскән күренекле якташыбыз Альберт Фәндүс улы Мостафинның Нур Баян каберен эзләп табуы аерым игътибарга лаек. Якташыбыз шагыйрьнең каберен Австриягә барып зират кыла, кадер-хөрмәт күрсәтә һәм фотога төшергән.
Бу фотосурәт — гади истәлек түгел. Ул туган җирдән еракта мәңгелек йокыга талган шагыйрь белән аның туган төбәге арасындагы рухи бәйләнешне гәүдәләндерә. Кабер ташындагы исем һәм гомер еллары Нур Баянның тормыш юлын, ә чәчәкләр белән бизәлгән кабер аңа булган хөрмәтне күрсәтә.
Актаныш районының Мактаулы гражданы Альберт Фәндүс улы Мостафинга игелекле гамәле өчен чын күңелдән рәхмәт белдерәбез. Бу гамәл батыр шәхесләребезгә хөрмәтнең сүздә генә түгел, гамәлдә дә чагылдыра.
Хәтер яшәгәндә, исемнәр дә яши
Актаныш районы, Әнәк авылы өчен Нур Баян — горурлык. Аның тормыш юлын һәм иҗатын өйрәнү, шигырьләрен уку, яшь буынга шагыйрьнең язмышын җиткерү туган төбәкнең рухи мирасын саклауга хезмәт итә.
Нур Баянның кабере еракта булса да, аның исеме безгә якын. Шагыйрьнең иҗаты, Ватан өчен кылган хезмәте һәм тормыш юлы халык хәтерендә яши. Ә якташларыбызның аның каберен эзләп табуы, истәлеген сакларга омтылуы бу бәйләнешнең бүген дә өзелмәвен күрсәтә.
Аралар ерак, әмма хәтер өчен чикләр юк. Тарихыбызны белү, күренекле шәхесләребезне онытмау һәм алар турында киләчәк буыннарга сөйләү — һәркайсыбызның бурычы.
Кабере еракта — истәлеге йөрәктә. Нур Баянның исеме дә, шигъри мирасы да туган Әнәгендә, Актаныш районында һәм татар халкының күңелендә мәңге яшәсен!
Фотолар – «Актаныш-информ» архивыннан
Нет комментариев