Чип куелмаган этләрнең хуҗаларына штраф салына

Актаныш районында халык белән очрашулар кысаларында йорт хайваннарын, аерым алганда этләрне чиплаштыру (идентификацияләү) мәсьәләсе буенча киң күләмле аңлату эшләре алып барыла. Әлеге чаралар Россия Федерациясе һәм Татарстан Республикасы законнары нигезендә гамәлгә ашырыла.

Чип — ул бик кечкенә, дөге бөртеге зурлыгындагы җайланма, ул этнең тире астына кертелә. Процедура тулысынча имин, хайван өчен авыртусыз һәм бернинди тискәре нәтиҗәләр китерми. Чип ярдәмендә эт турында тулы мәгълүмат — хуҗасы, кушаматы, вакцинацияләр тарихы — махсус базага кертелә. Бу система Россиянең теләсә кайсы төбәгендә эшли, шуңа күрә югалган хайванны табу күпкә җиңеләя.

Бүгенге көндә республика буенча дистәләрчә мең эт теркәлгән, һәм бу сан елдан-ел арта. Актаныш районында да ветеринария хезмәткәрләре актив рәвештә халык белән эш алып бара: язгы һәм көзге чаралар вакытында йортлар буенча йөреп, этләрне исәпкә алу оештырыла. Шулай да кайбер хуҗалар әлегә кадәр үз хайваннарын теркәмәгән.

Ветеринария белгечләре хәбәр иткәнчә, һәр теләгән кеше район ветеринария станциясенә килеп, этенә чип куйдыра һәм шул ук вакытта котыру чиренә (бешенство) каршы бушлай вакцина ясатырга мөмкин. Кабул итү көн саен иртәнге 8дән кичке 17 сәгатькә кадәр дәвам итә. Чип кую бәясе республика буенча бердәм — 250 сум, бу суммага җайланма һәм аны урнаштыру, шулай ук мәгълүмат базасына кертү керә.

Шуны да билгеләп үтәргә кирәк: закон таләпләрен үтәмәгән очракта административ җаваплылык каралган. Беренче тапкыр кисәтү яки 2000–4000 сум күләмендә штраф салына. Кабат хокук бозу очрагында штраф күләме 5000 сумга кадәр җитәргә мөмкин. Өч айдан өлкәнрәк барлык этләр, токымына һәм зурлыгына карамастан, мәҗбүри рәвештә чиплаштырылырга тиеш.

Моннан тыш, этләрне тоту һәм йөртү кагыйдәләренә дә аерым игътибар бирелә. Урамга чыгарганда этне муенчак һәм борынчак (намордник) белән генә йөртү таләп ителә. Балалар мәйданчыкларында, спорт зоналарында һәм кеше күп җыела торган урыннарда этләрне йөртү тыела. Хуҗалар хайваннары өчен тулысынча җаваплы һәм алар калдырган пычрануны да үзләре җыеп алырга тиеш.

Соңгы вакытта районда котыру чире очраклары теркәлүе дә аеруча борчылу тудыра. Бу куркыныч авыру хайваннар өчен генә түгел, кешеләр өчен дә җитди куркыныч тудыра. Шуңа күрә белгечләр барлык эт хуҗаларын вакытында вакцинация үткәрергә чакыра.

Белгечләр искәртә: хәтта “өйдән чыкмый торган” эт тә куркыныч чыганагы булырга мөмкин, чөнки авыру хайваннар — мәсәлән, төлкеләр — ишегалдына керергә мөмкин. Шулай ук балаларның этләр белән уйнаганда сак булуы мөһим, чөнки хайванның реакциясе һәрвакыт алдан фаразланып бетми.

Актаныш районы ветеринария хезмәте барлык хайван хуҗаларын закон таләпләрен үтәргә, үз иминлекләрен һәм тирә-яктагыларның сәламәтлеген сакларга чакыра.